Wat is Okan?
De Houtwijzer · Het houtregister
Tropisch hardhout · uitgezochtOkan
Zestig meter hoog en een stam tot drie meter dik. Een reus uit de West-Afrikaanse bossen, met hout waar niets doorheen komt.
- Cylicodiscus gabunensis
- Tot 60 m hoog
- Stam tot 3 m dik
Okan
Zestig meter hoog en een stam tot drie meter dik. Een reus uit de West-Afrikaanse bossen die hout levert waar niets doorheen komt.
Klik op een hoofdstuk of gebruik de pijlen.
Okan in het kort
Een van de grootste bomen van het West-Afrikaanse regenwoud, en de bron van een van de hardste hardhoutsoorten in de handel.
De afmetingen alleen al zijn opmerkelijk: een hoogte tot zestig meter en een stamdiameter tot drie meter. Zulke bomen zijn eeuwenoud, en dat is precies wat het hout zijn dichtheid geeft.
Het hout is goudbruin tot roodbruin en behoort tot de zwaarste die verhandeld worden. Waar de meeste hardhoutsoorten hun grens bereiken — permanent grondcontact, zware slijtage, mechanische belasting — begint okan pas.
Okan is een civieltechnisch hout: damwanden, brugdekken, remmingwerken, sluisdeuren en zware vloeren. In de particuliere tuin zie je het zelden, en dat is terecht — het is er te zwaar en te grof voor.
- Botanisch
- Cylicodiscus gabunensis
- Herkomst
- West-Afrika
- Hoogte
- tot 60 meter
- Stamdiameter
- tot 3 meter
- Kleur
- goudbruin tot roodbruin
- Sterkte in
- dichtheid en slijtvastheid
Eerlijk is eerlijk: okan is zwaar om te bewerken en zwaar om te dragen. Voorboren is verplicht, zaagbladen slijten snel, en het stof kan huid- en luchtwegirritatie geven. Voor doe-het-zelfwerk is het geen aangenaam materiaal.
Waarom het de waterbouw haalt
Extreem dicht
Behoort tot de zwaarste handelshoutsoorten. Water dringt er nauwelijks in, en zonder water geen schimmel.
Zeer slijtvast
Een brugdek of industriële vloer van okan verdraagt jarenlang zware belasting zonder in te slijten.
Hoge duurzaamheid
Ook in grondcontact en in water, waar de meeste soorten het afleggen.
Hoge buigsterkte
Grote overspanningen zonder doorbuiging — de reden dat het in bruggen zit.
Waarvoor okan dient
| Toepassing | Waarom okan | Alternatief |
|---|---|---|
| Damwanden en beschoeiing | Duurzaam in permanent grondcontact | Azobé, bilinga |
| Brugdekken | Buigsterkte en slijtvastheid | Azobé, ipé |
| Sluisdeuren en remmingwerken | Massa en weerstand | Azobé, bilinga |
| Industriële vloeren | Extreme slijtvastheid | Jatoba, massaranduba |
| Spoorbielzen | Draagkracht en levensduur | Azobé, beton |
| Tuinmeubelen | Ongeschikt — te zwaar en grof | Teak, acacia |
Veelgestelde vragen over okan
Hoe groot wordt een okanboom?
Tot zestig meter hoog met een stamdiameter tot drie meter. Het is een van de grootste bomen van het West-Afrikaanse regenwoud.
Waarvoor wordt okan gebruikt?
Vooral in waterbouw en zware constructie: damwanden, brugdekken, sluisdeuren en industriële vloeren. Voor tuinmeubelen is het te zwaar en te grof.
Is okan hetzelfde als azobé?
Nee, maar het speelt in dezelfde klasse. Azobé is Lophira alata, okan is Cylicodiscus gabunensis — beide extreem zwaar en beide waterbouwhout.
Kan ik okan zelf bewerken?
Met hardmetalen gereedschap en voorgeboorde gaten wel, maar makkelijk is het niet. Het stof kan bovendien irritatie geven — werk met afzuiging en een masker.
Okan in perspectief
Een naslagsoort in ons register — het hout van bruggen en damwanden.
Een vraag over jouw project? Stel ze gerust — we denken graag mee.
Foto's via Wikimedia Commons: Cylicodiscus gabunensis — Cirad, Xylothèque (via Gallica/BnF), Public domain · Cylicodiscus gabunensis — Cirad, Xylothèque (via Gallica/BnF), Public domain
De Houtwijzer
Verder in Houtsoorten
Andere rubrieken:Hout begrijpenOnderhoud & afwerkingKiezen & kopenZelf bouwenBomen & bossen