MDF uitgelegd: eigenschappen, gebruik en onderhoud
De Houtwijzer · Het houtregister
Plaatmateriaal · geen massief houtWat is MDF?
Medium Density Fiberboard: fijngemalen houtvezel met hars gebonden en tot een kaarsrechte plaat geperst. Geen knoesten, geen werking, strak af te werken.
- Uniform en maatvast
- Binnen uitstekend, buiten niet
- Ons interieur en de kasten
MDF in het kort
Massief hout heeft een eigen wil — knoesten, nerf, werking bij vocht. MDF heeft die niet en is volstrekt voorspelbaar. Dat is tegelijk zijn kracht en zijn grens.
Een MDF-plaat is over het hele oppervlak even dicht. Er zit geen richting in, geen kwast die uitscheurt, geen jaarring die anders reageert. Je kan er tot in de rand in frezen zonder dat er iets afbreekt, en het oppervlak is zo glad dat verf er strak op ligt. Voor strak, geschilderd meubelwerk is er weinig dat er tegenop kan.
Ons interieur en de nieuwe kastencollectie zijn in MDF opgetrokken. Voor een kastdeur die twintig jaar kaarsrecht moet blijven en perfect in de lak moet staan, is massief hout niet de betere keuze — MDF wel.
- Wat
- houtvezel + hars, samengeperst
- Oppervlak
- glad en egaal, geen nerf
- Bewerken
- zaagt, boort, schuurt en freest vlot
- Afwerken
- verven, lamineren of fineren
- Binnen
- uitstekend
- Buiten
- niet geschikt
Eerlijk is eerlijk: vocht is de zwakke plek. Een MDF-plank die nat wordt, zwelt op en komt niet meer terug in vorm.
Probeer het uit
Hoe MDF gemaakt wordt
Het uitgangsmateriaal is hout dat anders zou blijven liggen: zaagsel, snippers en resthout uit de houtverwerking.
- VezelenHet houtafval wordt mechanisch verkleind tot fijne vezels — veel fijner dan de spaanders in spaanplaat, en dat verklaart het gladdere oppervlak.
- MengenDe vezels worden gemengd met harsen en additieven tot een homogene massa.
- PersenOnder hoge druk en temperatuur wordt de massa tot platen geperst, met over het hele oppervlak dezelfde dichtheid.
- AfwerkenDe platen koelen af, worden op maat gesneden en geschuurd tot dat kenmerkende gladde vlak.
Eigenschappen
Fysisch
Gemiddelde dichtheid en hardheid, en relatief buigzaam. Laat zich vlot bewerken met zaag, boor en schuurmachine — en freest tot in de rand zonder uit te scheuren.
Vocht en chemie
MDF reageert op vocht en op bepaalde chemische stoffen. Bescherm het tegen water: anders zwelt de plaat op en kan ze delamineren.
Thermisch
Beperkte warmtegeleiding en niet bijzonder hittebestendig — houd het weg van directe warmtebronnen.
Esthetisch
Het gladde, egale oppervlak is ideaal voor verven, lamineren en fineren. Er is geen nerf die door de afwerking heen komt.
Waarvoor MDF gebruikt wordt
Meubels
De uniforme structuur en makkelijke bewerkbaarheid maken MDF tot standaard in de meubelindustrie — zeker voor gelakte fronten en kastwanden. Zie onze kastencollectie.
Interieur en decoratie
Wandpanelen, plafonds en scheidingswanden, precies omdat je er elke afwerking op kwijt kan. Bekijk al ons interieur.
Constructie
Deuren, kozijnen en andere onderdelen — dankzij de maatvastheid en de mogelijkheid om complexe vormen te frezen.
Hobby en modelbouw
Voorgevormde platen zijn overal verkrijgbaar en makkelijk te bewerken; ideaal voor doe-het-zelfprojecten.
Voordelen en beperkingen
Waar MDF wint
- Uniforme structuur, over het hele vlak dezelfde dichtheid
- Gemakkelijk te bewerken en te frezen
- Geschikt voor vrijwel elke afwerking
- Betaalbaar in verhouding tot massief hout
- Gemaakt van houtresten die anders zouden blijven liggen
Waar het stopt
- Gevoelig voor vocht — zwelt op en delamineert
- Beperkt hittebestendig
- Lagere sterkte dan massief hout
- Zwaarder dan je verwacht bij grote platen
Bij zagen en schuren komt heel fijn stof vrij, dat formaldehyde en andere stoffen kan bevatten. Werk in een goed geventileerde ruimte, gebruik afzuiging en draag een stofmasker. Dat geldt overigens voor al het plaatmateriaal.
Spaanplaat gebruikt grovere spaanders en is goedkoper maar ruwer. HDF is de zwaardere broer van MDF: dichter, sterker en de standaard als kern voor laminaatvloeren. En wil je juist massief hout, kijk dan in het houtregister.
Veelgestelde vragen over MDF
Is MDF echt hout?
Ja en nee. Het is geen massief hout, maar wel volledig uit hout gemaakt: fijngemalen houtvezel, gebonden met hars en samengeperst. Plaatmateriaal dus — geen boomsoort.
Kan MDF buiten gebruikt worden?
Nee. Vocht is de zwakke plek: MDF zwelt op en de plaat kan delamineren. Voor buiten kies je massief hout — zie het houtregister — of plaatmateriaal dat daar speciaal voor gemaakt is.
Wat is het verschil tussen MDF en HDF?
HDF heeft een hogere dichtheid: zo'n 30 tot 40% zwaarder en tot 50% sterker. Daardoor gaat HDF naar zwaarder belaste toepassingen, zoals de kern van laminaatvloeren.
Moet ik voorzorgen nemen bij het zagen?
Ja. Bij zagen en schuren komt fijn stof vrij dat formaldehyde en andere stoffen kan bevatten. Werk met ventilatie en afzuiging, en draag een stofmasker.
Kan je MDF schroeven?
Ja, maar altijd voorboren — zeker in de kopse kant, waar de plaat het makkelijkst splijt. Gebruik bij voorkeur schroeven die specifiek voor plaatmateriaal gemaakt zijn.
Van plaat naar meubel
MDF is wat er in ons interieur zit. Voor buiten kijken we naar massief hout — allebei staan ze in het register.
Een vraag over jouw project? Stel ze gerust — we denken graag mee.
Foto's via Wikimedia Commons: Stuk MDF-plaat: egaal oppervlak en gesloten zaagkant — Joern Allmers, Public domain · Gezaagde MDF-latten zonder nerf of kwasten — Vaderluck, CC BY-SA 3.0