De Sitkaspar (Picea sitchensis)

De Houtwijzer · De bossen

De bossenreeks · boomportret

De sitkaspar

Uit de regenwouden van de Noord-Amerikaanse westkust. Extreem snelgroeiend, licht én sterk — en daarom het hout van gitaarbladen en vliegtuigvleugels.

  • Picea sitchensis
  • Grootste spar ter wereld
  • Sterkte-gewichtverhouding
Picea sitchensis
Samengevat

De sitkaspar in het kort

Een indrukwekkende naaldboom van de westkust van Noord-Amerika, in staat om extreem snel te groeien en het hout te leveren dat sitkahout heet.

De combinatie is zeldzaam: **licht van gewicht én zeer sterk**, met een hoge flexibiliteit en treksterkte. Dat maakt het uitzonderlijk geschikt voor toepassingen waar elke kilo telt maar niets mag breken.

Daar komt bij dat het uitstekende akoestische eigenschappen heeft, makkelijk te bewerken is en zich bijzonder goed leent voor gelamineerde lagen. In de bouw, de scheepsbouw en de muziekindustrie is het daardoor een vaste waarde.

Het hout van de eerste vliegtuigen

Vóór aluminium was sitkaspar het luchtvaartmateriaal bij uitstek — de Wright Flyer bevatte het, en in de Tweede Wereldoorlog werd de De Havilland Mosquito er grotendeels van gebouwd. De reden is dezelfde als vandaag bij gitaren: geen ander hout haalt zoveel sterkte per kilo.

Botanisch
Picea sitchensis
Herkomst
westkust Noord-Amerika, Alaska tot Californië
Bijzonder
de grootste spar ter wereld
Groei
extreem snel
Sterk in
sterkte-gewichtverhouding
Toepassing
klankhout, bootbouw, constructie, laminaat

Eerlijk is eerlijk: sitkaspar wordt in Europa massaal aangeplant, vooral in Ierland en Schotland, en dat is ecologisch omstreden. Dichte, eenvormige sitka-plantages op voormalig veen of heide huisvesten weinig leven en verzuren de bodem. Het hout is uitstekend; de manier waarop het geteeld wordt, is dat niet altijd.

Herkennen

De grootste spar ter wereld

SitkasparPicea sitchensis

Formaat

De grootste soort van het geslacht Picea. In zijn natuurlijke kustregenwoud haalt hij hoogtes waar geen Europese spar bij in de buurt komt.

Stekende naalden

Plat maar zeer scherp — je herkent een sitkaspar door een tak vast te pakken. Blauwgroen aan de bovenzijde, met witte strepen eronder.

Kustboom

Hij gedijt in koele, natte kustklimaten met veel neerslag en mist. Dat is precies waarom hij in Ierland en Schotland zo goed aanslaat.

Snelle groei

In een geschikt klimaat een van de snelst groeiende naaldbomen, wat hem economisch aantrekkelijk maakt voor de bosbouw.

Van boom naar plank

Waarom het klankhout is

Licht maar sterk

De sterkte-gewichtverhouding is de kern van alles. Lichtgewicht, met hoge flexibiliteit en treksterkte.

Akoestisch

Smalle, gelijkmatige jaarringen laten trillingen efficiënt door. Het bovenblad van vrijwel elke akoestische gitaar en piano is er van gemaakt.

Bootbouw

Masten, spanten en gelamineerde delen — licht genoeg om te dragen, sterk genoeg voor de zee.

Uitstekend te lamineren

Het lijmt goed en blijft maatvast, wat het geschikt maakt voor gelamineerde constructiedelen. Zie gelamineerd hout.

Waarom smalle ringen hier alles zijn

Voor klankhout wordt betaald per jaarring. Traag gegroeid sitkahout met zeer smalle, gelijkmatige ringen klinkt beter en is een veelvoud waard van hetzelfde hout uit een snelgroeiende aanplant. Dezelfde soort, twintig keer de prijs.

Snel antwoord

Veelgestelde vragen over de sitkaspar

Wat is sitkahout?

Het hout van de sitkaspar (Picea sitchensis) van de Noord-Amerikaanse westkust. Het is licht, zeer sterk en akoestisch uitstekend.

Waarom zit sitkaspar in gitaren?

Door de smalle, gelijkmatige jaarringen die trillingen efficiënt doorlaten, in combinatie met een uitzonderlijke sterkte-gewichtverhouding. Het bovenblad van vrijwel elke akoestische gitaar is ervan gemaakt.

Is sitkaspar hetzelfde als fijnspar?

Nee, wel familie. Beide zijn Picea, maar de fijnspar is de Europese soort die vurenhout levert; sitkaspar komt uit Noord-Amerika en is groter.

Waarom is sitkaspar-aanplant omstreden?

Dichte, eenvormige plantages op voormalig veen of heide huisvesten weinig leven en verzuren de bodem. Het hout is uitstekend; de teeltwijze niet altijd.

Verder in de Houtwijzer

De sitkaspar in perspectief

Het hout waarmee mensen leerden vliegen — en waarop ze nog altijd spelen.

Een vraag over jouw project? Stel ze gerust — we denken graag mee.