Scheuren en kromtrekken in tuinmeubelen: normaal of defect?

De Houtwijzer · Onderhoud & afwerking

Normaal of niet

Scheuren en kromtrekken in tuinmeubelen

Het is schrikken, een scheur in een meubel dat je net gekocht hebt. Meestal is het hout dat gewoon hout is. Zo zie je het verschil tussen werken en schade.

Droogscheuren: normaal
Vier signalen die dat niet zijn
Wat je zelf kan doen

werken in de breedte, niet in de lengte

Samengevat

Een scheur in de lengte is geen gebrek

Het is de vraag die ons het vaakst bereikt na de levering van een houten meubel. Het korte antwoord is geruststellend; het lange antwoord helpt je de uitzondering te herkennen.

Hout neemt vocht op als het regent en geeft het af als de zon schijnt. Daarbij zet het uit en krimpt het — maar niet in alle richtingen even veel. In de lengte van een plank verandert bijna niets; in de breedte des te meer. De buitenkant droogt bovendien sneller dan de kern. Die spanning zoekt een uitweg, en dat is een fijne scheur in de lengte van de vezel.

Zo'n droogscheur gaat open bij droog weer en sluit weer als het vochtiger wordt. Je ziet ze het vaakst in het eerste voorjaar na aankoop, en bij een meubel dat van een droge loods naar een natte tuin verhuist.

Een plank van 4 cm met een droogscheur draagt nog altijd wat hij moet dragen

De sterkte van een plank zit in de lange vezels. Een scheur tússen die vezels, in de lengte, laat ze intact. Daarom verzwakt een droogscheur het meubel niet, hoe lang ze ook is.

In de lengte: normaal · werking van het hout
Aan het kopse einde: normaal · daar droogt hout het snelst
Open en dicht met het seizoen: normaal
Dwars door de plank: foto sturen
Vinger past erin: foto sturen
Zacht of sponzig: foto sturen

Eerlijk is eerlijk: geen enkele behandeling voorkomt scheurtjes helemaal. Ook impregneren niet — dat beschermt tegen rot, niet tegen werken. Wie een meubel zonder één scheurtje wil, moet geen massief hout kopen.

Het mechanisme

Waarom hout scheurt

Het werkt in de breedte

Een plank kan in de breedte enkele procenten zwellen en krimpen, in de lengte nauwelijks een fractie daarvan. Het verschil tussen droog en nat weer is daardoor vooral zichtbaar als naden en scheurtjes over de breedte van het blad. Meer in de werking van hout.

Buiten droogt sneller dan binnen

Zon en wind drogen de buitenste millimeters, terwijl de kern nog vochtig is. De buitenkant wil krimpen, de kern houdt tegen. Zo ontstaan de fijne haarscheurtjes van de eerste maanden.

Kopse kanten drinken

Aan het uiteinde van een plank of poot liggen de vezels open, als rietjes. Daar trekt vocht het snelst in en uit, en daar scheurt hout dus het eerst. Wanneer zet hout uit legt het uit.

Kern en spint

Een plank met het hart van de stam erin werkt anders dan een plank van de buitenkant. Daarom scheurt de ene plank van een tafel wat meer dan de andere. Kernhout en spinthout.

Het verschil herkennen

Normaal of niet?

Dit hoort bij hout

Scheurtjes in de lengte van de plank, hoe lang ook. Scheuren aan het kopse einde van een balk of poot. Scheuren die met het seizoen open- en dichtgaan. Fijne haarscheurtjes in de eerste maanden. Naden tussen de planken die breder en smaller worden. Een beetje hars dat in de eerste warme zomer uit naaldhout komt.

Hier kijken we graag mee

Een scheur die dwars door de plank loopt, van rand tot rand. Een scheur die zo breed wordt dat je er een vinger in kan steken. Een poot of dragende balk die duidelijk verzwakt is of doorbuigt. Hout dat zacht of sponzig aanvoelt. Stuur ons dan een foto met een hand of duimstok erbij voor de schaal, via contact — dan zien we meteen waar het over gaat.

Bol, hol en scheluw

Kromtrekken

Kromtrekken is dezelfde werking als scheuren, alleen zichtbaar als vorm in plaats van als spleet.

Hol of bol

Een plank die aan de bovenkant sneller droogt dan aan de onderkant, trekt hol. Na een regenbui kan hij weer vlakker worden. Een lichte welving die met het weer meebeweegt, is werking, geen gebrek.

Waarom dikte helpt

Hoe dunner de plank, hoe sterker ze bol of hol trekt. Daarom werken wij met planken van 4 en 4,5 cm: die blijven stabieler van vorm dan de 2,2 of 2,8 cm die je vaak ziet. Meer in picknicktafel kopen.

Een wiebelende tafel

Is een tafel scheef of wiebelt hij, kijk dan eerst naar de ondergrond en naar de bouten. Hout zet zich na de levering: nadraaien lost het meestal op. Een dun plaatje onder één poot doet de rest.

Bij zelf zagen

Zaag je zelf hout, dan kan een plank na het zagen al vervormen door vrijgekomen spanning. Hoe je dat opvangt: kromtrekken na het zagen voorkomen.

Wat je zelf kan doen

Beperken, want voorkomen kan niet helemaal

Laat een nieuw meubel eerst wennenEen paar dagen tot enkele weken buiten vóór je schuurt of oliet. Vers geïmpregneerd hout is nog vochtig.
Nooit naar een verwarmde ruimteEen meubel dat van een natte tuin naar een verwarmde garage of veranda gaat, droogt te snel uit. Dáár ontstaan de grote scheuren. Een onverwarmd tuinhuis is prima.
Niet pal tegen een witte muur in de volle zonDie kaatst extra warmte terug en droogt de bovenkant van het blad veel sneller dan de onderkant.
Poten niet in het waterEen paar tegels onder de poten houden het kopse hout droog.
Olie het kopse hout meeOliet je voor de kleur, geef de uiteinden van planken en poten dan een extra laag: daar verdwijnt vocht het snelst.
Draai de bouten naEen maand na de levering en daarna elk voorjaar. Werkend hout maakt verbindingen los.

Opvullen hoeft niet

Een droogscheur beweegt mee met het seizoen; een harde vulling springt er meestal weer uit. Wil je toch vullen, doe het in een vochtige periode als de scheur het kleinst is, met een soepel buitenbestendig vulmiddel. Stap voor stap: scheuren in hout opvullen. Alle onderhoud per seizoen staat in houten tuinmeubelen onderhouden.

RESTOL HOUTOLIE NATUREL UV EXTRA (1 liter)

Houtolie

Bekijk in de shop →

Snel antwoord

Veelgestelde vragen over scheuren in hout

Is een scheur in een nieuwe houten tuintafel normaal?

Meestal wel. Fijne scheurtjes in de lengte van een plank of aan het kopse einde van een balk heten droogscheuren. Ze ontstaan doordat hout vocht opneemt en afgeeft, en ze verzwakken het meubel niet.

Gaan scheuren in hout weer dicht?

Vaak wel. Droogscheuren gaan open bij droog, warm weer en sluiten grotendeels als het vochtiger wordt. Je ziet ze het meest in het eerste voorjaar en de eerste zomer na de aankoop.

Wanneer is een scheur wél een probleem?

Als hij dwars door de plank loopt van rand tot rand, als hij zo breed wordt dat je er een vinger in kan steken, als een poot of dragende balk doorbuigt, of als het hout zacht of sponzig aanvoelt. Stuur dan een foto met iets erbij voor de schaal.

Hoe voorkom ik dat mijn tuinmeubel scheurt of kromtrekt?

Helemaal voorkomen kan niet. Wat helpt: het meubel niet in een verwarmde ruimte zetten, niet pal tegen een witte muur in de volle zon, de poten niet in het water laten staan, en het kopse hout mee oliën als je oliet.

Moet ik een scheur opvullen?

Een droogscheur hoef je niet te vullen; ze beweegt mee met het seizoen en een harde vulling springt er meestal weer uit. Wil je het toch, doe het dan in een vochtige periode en gebruik een soepel, buitenbestendig vulmiddel.

Verder in de Houtwijzer

Hout blijft hout

Een meubel dat werkt, leeft. Met een beetje zorg gaat het jaren mee.

Tuinmeubelen onderhouden Restol houtolie Naar De Houtwijzer

Twijfel je over een scheur? Stuur ons een foto — we zeggen je eerlijk of het hoort.

De Houtwijzer

Verder in Onderhoud & afwerking

← VorigeEen houten aanrechtblad onderhouden Volgende →Waterschade aan hout herstellen

Andere rubrieken:Houtsoorten Hout begrijpen Kiezen & kopen Zelf bouwen Bomen & bossen

Je winkelwagen is leeg

Je winkelwagen

Geschat totaal

Scheuren en kromtrekken in tuinmeubelen: normaal of defect?

Scheuren en kromtrekken in tuinmeubelen

Een scheur in de lengte is geen gebrek