Bossen in Frankrijk: Een Schat aan Natuurlijke Rijkdommen
De Houtwijzer · De bossen
Bossen in EuropaBossen in Frankrijk
Bekend om kaas, wijn en de Eiffeltoren — en tegelijk een van de meest beboste landen van Europa, met een verrassende variatie van noord naar zuid.
- 16,9 miljoen hectare
- 31% van het landoppervlak
- Van Bretagne tot de Alpen
Franse bossen in het kort
Met 16,9 miljoen hectare bos, goed voor 31 procent van het landoppervlak, staat Frankrijk in de kopgroep van bosrijke Europese landen.
Wat Frankrijk bijzonder maakt is niet de omvang maar de spreiding. Het land strekt zich uit over drie klimaatzones, en dat zie je in het bos: Atlantische eikenbossen in Bretagne en Normandië, continentale loofbossen in het midden en oosten, alpiene naaldbossen in de bergen, en mediterraan bos aan de zuidkust.
Daarmee is Frankrijk zowat het enige West-Europese land waar je vier van de negen wereldwijde bostypen binnen de grenzen vindt. Zie soorten bossen.
Anders dan het beeld van wereldwijde ontbossing doet vermoeden, is het Franse bosareaal de afgelopen anderhalve eeuw fors toegenomen. De reden is prozaïsch: landbouwgrond op arme of steile percelen werd verlaten, en bos nam die grond vanzelf weer in. Datzelfde patroon zie je in heel Zuid-Europa.
- Bosoppervlakte
- 16,9 miljoen hectare
- Aandeel
- 31% van het landoppervlak
- Atlantisch
- eikenbossen in Bretagne en Normandië
- Continentaal
- loofbossen in het midden en oosten
- Alpien
- naaldbossen in Alpen, Jura en Pyreneeën
- Mediterraan
- steeneik, kurkeik en pijnboom in het zuiden
Eerlijk is eerlijk: het mediterrane deel is uiterst brandgevoelig, en die gevoeligheid neemt toe. Warme, droge zomers in combinatie met verlaten landbouwgrond die dichtgroeit met brandbare struiklaag maken de zuidelijke bossen kwetsbaarder dan ze een halve eeuw geleden waren.
In beeld · Vier boswerelden in één land
Schematische tekening.
Vier boswerelden in één land
| Regio | Bostype | Kenmerkende bomen |
|---|---|---|
| Bretagne en Normandië | Atlantisch loofbos | Zomereik, beuk, tamme kastanje |
| Centraal Massief en Bourgondië | Continentaal loofbos | Eik, beuk, haagbeuk |
| Landes | Aangeplant naaldbos op voormalig moeras | Zeeden (Pinus pinaster) |
| Alpen, Jura en Pyreneeën | Bergnaaldbos | Fijnspar, zilverspar, lariks, grove den |
| Provence en Languedoc | Mediterraan bos | Steeneik, kurkeik, aleppoden |
| Vogezen en Ardennen | Gemengd berg- en heuvelbos | Beuk, spar, den |
Wat nu een miljoen hectare zeedennenbos is, was tot in de negentiende eeuw een uitgestrekt moeras. Onder Napoleon III werd het drooggelegd en beplant om de bodem vast te leggen en hars te winnen. Vandaag is het de grootste houtleverancier van Frankrijk — en een schoolvoorbeeld van hoe volledig door mensen gemaakt een bos kan zijn.
Wat er uit het Franse bos komt
Eiken van wereldklasse
Frans eiken uit Tronçais, Limousin en de Allier is de standaard voor wijn- en cognacvaten. De trage groei op arme bodem geeft smalle jaarringen en een fijne, dichte structuur. Zie eikenhout.
Zeeden uit de Landes
Massaal geoogst voor constructiehout, plaatmateriaal en papier — en tot ver in de twintigste eeuw ook voor hars en terpentijn.
Bergnaaldhout
Fijnspar en zilverspar uit de Alpen en de Jura, traditioneel voor constructie en klankhout.
Tamme kastanje
In het zuiden en westen eeuwenlang gehakhoutbeheerd voor palen en hekwerk. Zie tamme kastanje.
Veelgestelde vragen over Franse bossen
Hoeveel bos heeft Frankrijk?
16,9 miljoen hectare, ongeveer 31 procent van het landoppervlak — daarmee hoort het bij de bosrijkste landen van Europa.
Welke bostypen vind je in Frankrijk?
Atlantisch loofbos in het noordwesten, continentaal loofbos in het midden, bergnaaldbos in de Alpen en Pyreneeën, en mediterraan bos in het zuiden.
Wat zijn de Landes?
Het grootste aangeplante bos van Europa: een miljoen hectare zeeden op wat tot de negentiende eeuw moeras was, drooggelegd en beplant onder Napoleon III.
Waarom is Frans eiken zo gewild?
Door trage groei op arme bodem, wat smalle jaarringen en een fijne structuur oplevert. Het is de standaard voor wijn- en cognacvaten. Zie eikenhout.
Franse bossen in perspectief
Vier bostypen binnen één landsgrens — en een areaal dat nog altijd groeit.
Een vraag over jouw project? Stel ze gerust — we denken graag mee.
Foto's via Wikimedia Commons: Forêt de Tronçais, Allier — Gérard Joyon, CC BY 3.0 · Pinus pinaster, Landes — Larrousiney, CC BY-SA 3.0 · Parc national des Écrins, Alpen — Denis Champollion, CC BY-SA 4.0