Wat is azobé hout?

De Houtwijzer · Het houtregister

Tropisch hardhout · naslag

Azobéhout

Bongossi, ekki, aba: één houtsoort met vier namen, en overal dezelfde reputatie. Als een constructie decennia in het water moet staan, is dit het antwoord.

  • Lophira alata
  • 940–1.100 kg/m³
  • Klasse 1, ook in water
Lophira alata
Samengevat

Azobé in het kort

Een tropische hardhoutsoort uit West-Afrika, en het hout waar de Nederlandse en Belgische waterbouw op draait.

De cijfers zeggen genoeg: 940 tot 1.100 kg/m³ bij 12% vochtgehalte, en vers gezaagd zelfs 1.100 tot 1.300 kg/m³. Dat is zwaarder dan water, zwaarder dan de meeste tropische soorten, en zwaar genoeg dat je een balk met twee man nauwelijks tilt.

Die massa is precies waarom het in damwanden, sluisdeuren en brugdekken zit. Azobé bezwijkt niet, rot niet, en laat zich door de wisseling van nat en droog niet uit vorm brengen.

Vier namen, één boom

Aba in Nigeria, bongossi in Kameroen en Duitsland, ekki in Nigeria en Groot-Brittannië, hendui in Liberia en Sierra Leone. Die verspreiding van namen zegt iets: het hout wordt overal waar het groeit gewaardeerd en verhandeld.

Botanisch
Lophira alata
Herkomst
West-Afrika
Dichtheid
940–1.100 kg/m³ bij 12% vocht
Vers gezaagd
1.100–1.300 kg/m³
Duurzaamheid
klasse 1
Kleur
donker paarsbruin tot roodbruin

Eerlijk is eerlijk: azobé scheurt makkelijk aan de kopse kanten en werkt sterk tijdens het drogen. Kopse kanten moeten afgedicht worden, en het hout hoort niet in toepassingen waar strakke maatvastheid telt. Bovendien: bewerken is zwaar, voorboren verplicht, en het stof is irriterend.

Meetbaar

Waarom het de waterbouw haalt

Extreem dicht

940 tot 1.100 kg/m³. Water dringt nauwelijks binnen, en zonder water geen schimmel.

Zeer slijtvast

Een brugdek van azobé verdraagt jarenlang zwaar verkeer zonder in te slijten.

Duurzaamheidsklasse 1

Ook in permanent contact met water en grond, waar bijna elke andere soort het aflegt.

Hoge buigsterkte

Grote overspanningen zonder doorbuiging — de reden dat het in bruggen zit.

Toepassingen

Waarvoor azobé dient

Toepassing Waarom azobé Alternatief
Damwanden en beschoeiing Klasse 1 in permanent grond- en watercontact Bilinga, of staal
Sluisdeuren en remmingwerken Massa en slijtvastheid Bilinga
Brugdekken Buigsterkte en slijtvastheid Ipé, staal-hout-combinaties
Havenwerken en steigers Bestand tegen zout water Bilinga
Spoorbielzen Draagkracht en levensduur Beton
Tuinmeubelen Ongeschikt — te zwaar en te grof Teak, acacia, geïmpregneerd vuren
Niet voor de tuin

Azobé is een civieltechnisch hout. Het is te zwaar om te verplaatsen, te grof voor meubelwerk en het scheurt aan de kopse kanten. Voor tuinmeubilair kijk je naar teak of acacia; voor een terras naar ipé.

Snel antwoord

Veelgestelde vragen over azobéhout

Hoe zwaar is azobé precies?

940 tot 1.100 kg/m³ bij 12% vochtgehalte, en vers gezaagd 1.100 tot 1.300 kg/m³. Ter vergelijking: vuren zit rond 450 kg/m³.

Kan azobé in zout water?

Ja, dat is een van de sterkste eigenschappen. Het zit al decennia in havenwerken, sluisdeuren en remmingwerken. Zie ook bilinga, dat hetzelfde kan.

Waarom scheurt azobé aan de uiteinden?

Door de hoge dichtheid en de sterke werking tijdens het drogen: de kopse kanten drogen sneller dan de kern en scheuren dan open. Afdichten met een kopse-kant-coating beperkt het.

Is azobé geschikt voor een terras?

Het kan, maar het is niet de logische keuze: te zwaar, grof van structuur en lastig te bewerken. Ipé is voor terrassen de betere tropische optie.

Verder in de Houtwijzer

Azobé in perspectief

Het zwaarste uiterste van het register — tegenover balsa aan de andere kant.

Naar De Houtwijzer Bilingahout Balsahout

Een vraag over jouw project? Stel ze gerust — we denken graag mee.