De Houtwijzer · Doe het zelf
BouwgidsEindeloos speelplezier in eigen tuin. Met een reeks maten die je niet zelf moet verzinnen, want daar zijn ongelukken mee gebeurd.
Een speeltoestel bouwen is niet moeilijk. Een véílig speeltoestel bouwen vraagt kennis van een handvol maten die uit ongevallenonderzoek komen.
De Europese norm voor speeltoestellen (EN 1176) geldt formeel voor openbare speelplaatsen, niet voor je eigen tuin. Maar de maten erin komen uit decennia ongevallenanalyse, en er is geen enkele reden om ze thuis te negeren.
Drie daarvan zijn cruciaal: **valruimte** van minstens anderhalve meter vrij rondom elk speelvlak, een **zachte ondergrond** onder alles waar vanaf gevallen kan worden, en **spleetmaten** die of kleiner dan 8 millimeter of groter dan 25 millimeter zijn — daartussen kan een kindervinger klem raken.
Openingen tussen 89 en 230 millimeter zijn de gevaarlijkste die er zijn: een kinderhoofd past er wel doorheen maar komt er niet meer terug, of andersom. Elke opening in een reling, wand of trap moet dus óf smaller dan 89 mm zijn, óf ruimer dan 230 mm. Dat is de maat waar zelfbouwers het vaakst overheen kijken.
Eerlijk is eerlijk: een speeltoestel is nooit klaar. Hout werkt, schroeven komen los, en kinderen belasten alles zwaarder dan je denkt. Reken op een controle elk voorjaar: schroeven natrekken, splinters wegschuren, en vooral de verankering in de grond nakijken — dat is de plek waar het misgaat zonder dat je het ziet.
| Element | Kritieke maat | Waarom |
|---|---|---|
| Schommel | 2 m vrije ruimte vóór en achter | De uitzwaai is groter dan mensen inschatten |
| Schommelketting | Min. 35 cm van de paal | Anders klemmen handen bij het zwaaien |
| Glijbaan | Zijwanden minstens 15 cm hoog | Voorkomt zijwaarts eraf glijden |
| Klimwand | Grepen op max. 30 cm onderlinge afstand | Voor kleine armlengtes |
| Zandbak | Deksel of afdekzeil | Tegen katten en regen; zand blijft anders onbruikbaar |
| Zandbak | Drainage in de bodem | Zand dat blijft staan gaat schimmelen |
| Reling | Spijlen max. 89 mm uit elkaar | Hoofdklemgevaar |
| Platform boven 1 m | Reling verplicht | Valhoogte |
Gebruik gewassen speelzand, geen bouwzand. Bouwzand bevat leem, wordt hard bij droogte en kleurt af op kleren. Speelzand is gezeefd en gewassen en is het kleine prijsverschil waard.
De gangbare keuze: betaalbaar, sterk en in gebruiksklasse 4 geschikt voor grondcontact. Moderne impregneermiddelen op koperbasis zijn geschikt voor speeltoestellen.
De premiumkeuze: klasse 1 tot 2 zonder enige behandeling, dus geen chemie waar kinderen aan zitten. Wel duurder en krom gegroeid. Zie robinia.
Klasse 3, mooi van kleur, geschikt voor alles wat bovengronds blijft. Niet voor palen in de grond.
Alles wat aangeraakt wordt glad schuren en afronden. Geïmpregneerd hout is ruw geleverd; één schuurbeurt op handhoogte scheelt jaren gezeur.
Minstens anderhalve meter rondom elk speelvlak, en bij een schommel twee meter vóór en achter. Die valruimte telt mee bij de benodigde oppervlakte.
Houtsnippers, zand of rubbertegels — nooit gras of bestrating. Onder alles waar vanaf gevallen kan worden hoort een zachte, dempende laag.
Tussen 8 en 25 millimeter kan een vinger klem raken; tussen 89 en 230 millimeter kan een hoofd vast komen te zitten. Blijf onder of boven die bereiken.
Geïmpregneerd naaldhout in gebruiksklasse 4 voor grondcontact, of robinia als je liever geen behandeld hout hebt waar kinderen aan zitten.
De maten zijn geen bureaucratie — ze komen uit ongevallen die al gebeurd zijn.
Een vraag over jouw project? Stel ze gerust — we denken graag mee.
Mooie goed verpakt en vlotte toezending. De tafeltjes voldoen aan mijn verwachting. Goede afwerking en constructie.
Stevig en stabiel, mooi afgewerkt. Kortom een prima bijzettafeltje.
Het rekje kwam vrij snel aan, was makkelijk in elkaar te zetten en alles wat daarvoor nodig is, was erbij geleverd. Het is erg stevig (peuter is er al op gaan staan)
Ik heb de versie van 2 schapjes ipv 3 en ik heb er nu 7 paar schoenen op staan en 1 paar slofjes
Handig, stevig en kwalitatief
